Trồng rau thủy canh

So với trồng rau trên đất, trồng rau thủy canh hồi lưu có những ưu điểm vượt trội, thời gian chăm sóc ít, không tốn quá nhiều diện tích, lại cho sản phẩm rau sạch...

Anh Hội trong vườn rau sạch của mình

Dù đang quản lý một trang trại trồng rau tại New Zealand với mức lương khá hậu hĩnh và cơ hội định cư tại nước này nhưng anh Hoàng Phú Hội (ngụ xã Bình Sơn, huyện Bù Gia Mập, Bình Phước) vẫn chấp nhận về nước để trồng rau.

Bỏ "Tây" về trồng rau

Tiếp chúng tôi với nụ cười hiền và vẻ tự tin của một người làm kinh tế hơn là một nông dân chân lấm tay bùn, anh Hội nói: “So với trồng rau trên đất, trồng rau thủy canh hồi lưu có những ưu điểm vượt trội, thời gian chăm sóc ít, không tốn quá nhiều diện tích, lại cho sản phẩm rau sạch”.

Nhìn anh Hội tự tin và tràn đầy phấn chấn, ít ai nghĩ rằng ông chủ trang trại rau sạch này lại từng có những ý tưởng và quyết định “không giống ai”. Anh Hội tâm sự, năm 1993, anh rời quê hương Quảng Trị vào TP Đà Lạt (Lâm Đồng) lập nghiệp với nghề lắp ráp nhà kính cho các vườn rau. Trong thời gian ấy, anh có cơ may lọt vào mắt xanh của một khách du lịch người Anh.

Thấy anh cần cù, siêng năng lại thật thà, ông khách đề nghị anh Hội làm việc cho mình. Ông khách có một trang trại trồng rau sạch ở Malaysia và tỏ ý muốn anh Hội qua đó quản lý. Vậy mà đề nghị này lại bị anh Hội khước từ và bỏ về quê làm thầu xây dựng.

Công việc thầu xây dựng chưa làm được bao lâu thì anh bị tai nạn phải nghỉ hẳn. Năm 1995, anh quyết định gọi điện lại cho ông khách người Anh và chấp nhận công việc trước đây đã từng được đề nghị. Mãi đến năm 2003, anh bắt đầu chính thức công việc tại Malaysia với vai trò tổ trưởng tổ quản lý xây dựng cho trang trại rau sạch thuộc Tập đoàn Genting Garden.

Làm ở Malaysia đến năm 2008 thì anh được chuyển qua New Zealand để quản lý một trang trại rau sạch khác. Hơn 4 năm làm việc trong một môi trường nông nghiệp hiện đại, anh Hội cũng có ý định lâu dài sẽ định cư hẳn bên New Zealand. Vậy mà khi mọi thủ tục giấy tờ gần xong, anh lại có ý định về Việt Nam chỉ để… trồng rau.

“Ông chủ nước ngoài của tôi bất ngờ với quyết định này. Ông cố thuyết phục tôi ở lại nhưng tôi muốn tìm một lối đi riêng cho mình. Tôi muốn tạo ra một thương hiệu rau sạch riêng ở Việt Nam nên quyết định về nước”, anh Hội nói.

Năm 2013, sau hơn 10 năm làm việc ở nước ngoài, anh Hội về nước mang theo giấc mơ làm giàu từ rau sạch bằng phương pháp thuỷ canh. Sau thời gian dài ở nước ngoài, với kinh nghiệm tích luỹ được, anh bắt đầu thực hiện ước muốn của mình. Anh từ tốn nói: “Tôi không chọn Đà Lạt vì ở đó nhiều người trồng rau quá. Sẽ khó ai có thể phân biệt đâu là rau sạch và đâu là rau thường”.

Đem giấc mơ làm giàu của mình, anh Hội quyết định “gửi gắm” về Bình Phước. Với diện tích ban đầu là 4.000 m2, anh Hội tự tay mình cuốc đất, thử nghiệm mô hình trồng rau thuỷ canh hồi lưu. Đến nay vườn rau của anh được Chi cục Trồng trọt & BVTV tỉnh cấp giấy chứng nhận SX rau an toàn.

Công nghệ cao

Phương pháp trồng rau thuỷ canh hồi lưu được thiết kế các ống nhựa (đục lỗ) nối thành một hệ thống giàn, chia nhiều tầng, rất linh động có thể thay đổi phù hợp với không gian khác nhau. Ở mỗi tầng, anh Hội đặt hệ thống tôn trên các giá đỡ cao hơn so với mặt đất từ 1 - 1,5m để thay thế luống đất trồng.

Rau được công nhân thu hoạch chuẩn bị đem xuất bán

Các loại rau ăn lá cao cấp được anh Hội nhập hạt giống từ nước ngoài. Thay cho gieo trồng trên mặt đất, hạt được ươm bằng xơ dừa trộn hợp chất dinh dưỡng trong những vỉ xốp. Những ống nước chứa chất dịch thuỷ canh được dẫn bên dưới tới từng luống rau.

Đây là loại dung dịch đặc biệt, bao gồm các nguyên tố đa lượng (N, P, K, Ca, Mg) và vi lượng (Fe, Zn, Cu, B, Mn, Mo) với thành phần phù hợp với các quy trình hiện nay trên thế giới, trong đó hoàn toàn không có chất kích thích sinh trưởng hay thuốc trừ sâu bệnh.

Năm 2013, những bó rau xanh tươi, đảm bảo sạch, không thuốc trừ sâu, không phân bón hóa học, tuân thủ điều kiện môi trường SX nghiêm ngặt mang thương hiệu "Rau sạch Nguyên Khang Garden" của anh Hội lần đầu tiên được chuyển ra chợ Phước Bình (TX Phước Long, Bình Phước) và các chợ đầu mối ở TP.HCM.

Dung dịch dinh dưỡng sẽ chảy đến từng cây trong hệ thống trước khi hồi lưu về thùng chứa. Hệ thống đóng mở tự động được nối giữa máy bơm và hệ thống dẫn nước, có tác dụng điều chỉnh thời gian và số lần bơm nước trong ngày.

Với hệ thống thủy canh hồi lưu, tuy chi phí ban đầu hơi cao, khoảng 250 triệu đồng đầu tư cho 1.000 m2 nhưng sử dụng được lâu dài. Với hệ thống này người trồng rau không mất nhiều thời gian chăm sóc.

Đầu tiên hạt giống được ươm trong những vỉ xốp khoảng 25 ngày thì đưa ra cấy trên luống. Bộ rễ phát triển dính chặt vào giá đỡ xơ dừa, cứ vậy mà hút dinh dưỡng trực tiếp từ nước đã pha chất dinh dưỡng theo đúng tiêu chuẩn quy định.

Phương pháp thủy canh giúp cây phát triển tương đối tốt, độ đồng đều cao, tỷ lệ cây sống đạt trên 90%. Đồng thời, cây phát triển nhanh hơn so với trồng ngoài đất, thời gian thu hoạch nhanh (giảm 10 - 15 ngày so với trồng bình thường).

Sau 23 ngày cấy luống là có thể thu hoạch rau sạch. Đặc biệt, trồng trong nhà kính, thêm hệ thống lưới phủ bên trên nên không bị các loại côn trùng gây hại.

Anh Hội cho biết, trồng rau thủy canh cho năng suất cao, hầu như không có sâu bệnh. Cây sạch tuyệt đối vì không dính đất cát, khi thu hoạch chỉ việc nhấc cây lên, cắt gốc và đóng bao bì là có thể xuất hàng. Về hiệu quả kinh tế, rau ăn lá canh tác theo phương pháp thủy canh hồi lưu đạt năng suất bình quân khá cao.

Trên diện tích 6.000 m2, trung bình mỗi ngày vườn rau anh Hội cung cấp cho thị trường hơn 4 tạ, thu từ 6 - 7 triệu đồng. Đồng thời, phần rễ và lá cắt bỏ sẽ ủ thành phân hữu cơ bón cho nhiều loại cây trồng.

Làm nông nghiệp hữu cơ là công việc gian nan và phụ thuộc nhiều vào các yếu tố tự nhiên như thời tiết, sâu bệnh, dịch hại… Thời gian đầu kinh doanh, anh hầu như không có lợi nhuận, doanh thu không đủ bù vào chi phí đã bỏ ra. Nhưng tâm huyết với nông nghiệp hữu cơ, anh vẫn kiên trì gắn bó với ước mơ và lựa chọn của mình.

Theo NNVN

Read More

Cách trồng rau sạch tại nhà cho người mới làm vườn

Tham khảo một số mô hình trồng rau thủy canh hồi lưu của một số nước trên thế giới

1. Hệ thống thủy canh của Disney tại Trung tâm Epcot ở Florida.

2. Hệ thống thủy canh tại Hà Lan.

3. Hệ thống thủy canh trồng rau diếp tại Châu Á.

4. Hệ thống thủy canh  tại Châu Âu.

 

Read More

Hướng dẫn trồng rau thủy canh hồi lưu

Hướng dẫn trồng rau thủy canh hồi lưu

Có thể hiểu Thủy canh là kỹ thuật trồng cây không cần đất mà trồng trực tiếp vào dung dịch dinh dưỡng. Dinh dưỡng thủy canh đã được chuẩn hóa theo tiêu chuẩn Quốc tế, nó bao gồm đầy đủ và cân đối các nguyên tố đa lượng (N, P, K), trung lượng (Ca, Na, Mg, S) và vi lượng (Fe, Cu, Zn, Mn, B, Mo, Cl) giúp tối ưu hóa cho quá trình sinh trưởng, phát triển của cây trồng.

Công nghệ thủy canh tạo ra các dòng sản phẩm đảm bảo các yếu tố cơ bản như: Năng suất cao, chất lượng tốt, mẫu mã đẹp và đồng nhất. Có nhiều dạng thủy canh như thủy canh tĩnh, thủy canh hồi lưu, khí canh. Trong thủy canh hồi lưu thì có 2 dạng là dạng dòng chảy sâu (DFT) và màng mỏng dinh dưỡng (NFT). Sau đây chúng tôi xin giới thiệu đến bà con các bước thực hiện để trồng rau ăn lá bằng phương pháp thủy canh hồi lưu NFT:
Chuẩn bị cây con: Tiến hành gieo cây con trên giá thể xơ dừa ẩm, khi cây con cao 3-5cm thì tiến hành chuyển cây con vào trong rọ nhựa.
Chăm sóc cây con trong rọ nhựa: Cây sau khi chuyển vào rọ sẽ được chuyển vào khay xốp có chứa dung dịch dinh dưỡng và để trong điều kiện mát từ 1 - 2 ngày tùy theo loại rau và điều kiện nhà kính. Chuyển các khay chứa các chậu rau đến vị trí có nắng chiếu trực tiếp và chăm sóc trong thời gian từ 7-10 ngày trước khi cho vào hệ thống giàn.
Chuyển cây lên giàn: Chọn những cây đã được trồng trong rọ nhựa khỏe mạnh, độ dài rễ 3-5 cm, không có dấu hiệu bệnh sinh lý như vàng lá, đỏ lá hay cây còi cọc kém phát triển hoặc các dấu hiệu bị bệnh như héo lá, đen gốc, đen hay thối rễ… và chuyển lên giàn thủy canh nhưng chú ý không làm cho cây bị gãy, dập lá, hoặc đứt rễ.
Bổ sung dinh dưỡng cho hệ thống: Cách pha dung dịch dinh dưỡng: Hòa tan dinh dưỡng Kristalon (nâu, vàng hoặc trắng) hoặc Scalet (tùy vào từng loại rau mà chọn loại dinh dưỡng có tỉ lệ: N, P, K trong phân bón phù hợp) và Canxi Nitrat trong 2 thùng riêng (để tránh hiện tượng kết tủa). Sau đó cho vào bồn thu hồi (tỷ lệ 1:1), bơm lên thùng cấp dinh dưỡng. Thông thường đối với bồn 2.000 lít thì pha 1kg Kristalon nâu và 1kg Calcinit. Lúc này độ EC khoảng 1,2. Khi cây còn nhỏ EC khoảng 1-1,2 là phù hợp, cây lớn dộ EC từ 1,2 - 1,5 là phù hợp, pH từ 6 - 6,5 là tối ưu cho cây trồng phát triển.
Cách thức và thời gian cung cấp dinh dưỡng trong thời gian nuôi trồng như sau:
Lần đầu tiên: Pha dung dịch dinh dưỡng đảm bảo EC từ 1-1,2, pH từ 6-6,5 để cung cấp cho cây giai đoạn còn nhỏ.
Lần bổ sung dinh dưỡng thứ 2 được tiến hành sau lần đầu tiên khoảng 7 ngày, pha dinh dưỡng đảm bảo EC khoảng 1,1 - 1,3. Cách thức tiến hành bổ sung giống như lần đầu.
Lần bổ sung dinh dưỡng thứ 3 được tiến hành sau lần thứ 2 khoảng 7 ngày và dung dịch đảm bảo độ EC khoảng 1,2 - 1,5. Cách thức tiến hành bổ sung giống như lần đầu.
Lần bổ sung dinh dưỡng thứ 4 (lần cuối trước khi thu hoạch) được tiến hành sau lần thứ 3 khoảng 7 ngày và độ EC, pH tương tự như lần thứ 3.)
Lưu ý: Muốn tăng EC (tổng nồng độ hòa tan của ion trong dung dịch) thì ta bổ sung thêm khoáng chất (phân) vào dung dịch và ngược lại. Muốn giảm pH thì có thể sử dụng H3PO4 hay HNO3, muốn tăng pH thì dùng KOH để thêm vào dung dịch.
Bổ sung nước cho hệ thống: Trong quá trình nuôi trồng, tùy thuộc vào thời tiết và độ phát triển của cây mà lượng nước trong hệ thống sẽ bị bay hơi, do vậy cứ 2 ngày cần quan sát và bổ sung thêm nước cho đầy thùng chứa vào buổi sáng để tránh bị cạn nước trong thùng chứa và trong hệ thống. Trong toàn bộ quá trình nuôi trồng hoàn toàn không sử dụng bất kỳ chế phẩm phân bón hay thuốc bảo vệ thực vật nào khác. Nguồn nước sử dụng để pha dung dịch dinh dưỡng và nước bổ sung cho hệ thống giàn rau trong suốt thời gian nuôi trồng là nước sạch không qua bất cứ quá trình xử lý thêm nào khác.
Chăm sóc cây: Trong quá trình trồng cần tiến hành tỉa lá già, sâu bệnh để nấm bệnh không phát triển, bắt sâu nếu thấy sâu hại xuất hiện, không nên sử dụng thuốc bảo vệ thực vật.
Thu hoạch rau: Cây sau khi trồng từ 4-5 tuần tuổi tùy thuộc vào từng loại rau mà có kế hoạch thu phù hợp. Thu hoạch vào buổi sáng (trước 9giờ) hoặc buổi chiều (sau 16giờ) để tránh cây khỏi bị héo khi thu hoạch.
Khi thu hoạch nguyên giỏ cần tiến hành như sau: Lấy giỏ rau muốn thu hoạch ra khỏi hệ thống, cắt ngang gốc từng cây. Tuyệt đối không được chuyển các giỏ rau khi đã thu hoạch 1 hoặc 2 cây (còn lại 1 hoặc 2 cây) lại vào hệ thống vì khi cây đã bị cắt ngang, phần gốc còn lại và rễ sẽ bị chết, do vậy nếu chuyển vào hệ thống sẽ làm hỏng dung dịch dinh dưỡng và đồng thời lây bệnh cho các cây còn lại trong hệ thống.
Xử lý giỏ sau thu khoạch rau: Giỏ rau sau khi thu hoạch được lấy xơ dừa ra khỏi giỏ, loại bỏ những  rễ  bám  quanh  giỏ,  rửa  sạch  giỏ  bằng  nước  và  sau  đó  bảo  quản  giỏ  ở  chỗ  mát. Trong trường hợp chưa có giỏ rau mới để thay giỏ rau đã thu hoạch vào hệ thống thì cần phải sử dụng giỏ đã rửa sạch cho vào hệ thống để hạn chế sự bốc hơi nước và đồng thời ngăn chặn ánh sáng chiếu vào dung dịch, tạo điều kiện cho rêu phát triển trong hệ thống.
Lưu ý: Tuyệt đối không được để nguyên giỏ cây sau khi thu hoạch trong hệ thống sẽ làm hỏng dung dịch dinh dưỡng và đồng thời lây bệnh cho các cây còn lại trong hệ thống.
Vệ sinh hệ thống: Trong quá trình sử dụng, cần lưu ý làm vệ sinh toàn bộ hệ thống sau mỗi vụ trồng. Khi vệ sinh cần vệ sinh bên trong lẫn ngoài các ống nhựa, các ống nối, thùng cấp chứa và máy bơm, đồng thời thay toàn bộ nước cũng như dinh dưỡng thì cây sẽ phát triển tốt hơn. Nếu để lâu cây sẽ phát triển chậm, đồng thời xơ dừa từ hệ thống sẽ tập trung vào thùng chứa quá nhiều và làm cho máy bơm bị tắc và dễ bị hỏng.

Thu Hằng - TTKN Lâm Đồng

Read More